Pravo trgovačkih društava - pobijanje odluka skupštine

Pravno pitanje

Mora li pobojna odluka skupštine društva prethodno biti poništena u sudskom postupku ili je članovi društva mogu otkloniti i sami, donošenjem nove valjane skupštinske odluke?

Stajalište suda

Prema odluci Visokog trgovačkog suda Republike Hrvatske, poslovni broj Pž-7853/03, pobojnost odluke skupštine društva može se utvrđivati u sudskom postupku po podnijetoj tužbi za pobijanje. Pobojnu odluku skupštine može staviti izvan snage i nova skupština društva donošenjem nove valjane skupštinske odluke.

Sud napominje da se u ovom slučaju ne radi o ništavim, već pobojnim odlukama koje se sukladno odredbi članka 449. u svezi članka 363. Zakona o trgovačkim društvima (Narodne novine broj 111/93, 34/99, 52/00 i 118/03) mogu tužbom pobijati. Upravo zbog toga što su iz istih razloga (sazivanje skupštine protivno odredbama Zakona o trgovačkim društvima) odluke jedne skupštine tuženika od strane suda poništene presudom Trgovačkog suda u Osijeku, podnositelj zahtjeva za sazivanjem izvanredne skupštine sam je sazvao skupštinu društva.

Na toj skupštini društva sukladno odredbi članka 449. u svezi članka 361. Zakona o trgovačkim društvima donesene su nove odluke kojima je otklonjen razlog pobojnosti ranijih odluka skupštine, a koji se temeljio na povredi postupka sazivanja skupštine (zbog toga te ranije odluke i nisu provedene).

Pobojnost odluka skupštine koja se temelji na povredi postupka sazivanja skupštine može se utvrđivati u sudskom postupku, ali to i ne mora biti tako. Naime, dovoljno je da članovi društva, neovisno o eventualno podignutoj tužbi za pobijanje skupštinskih odluka, sami utvrde da odluke skupštine društva nisu pravno valjane, pa da na novoj valjano sazvanoj skupštini društva, dajući svoj glas prilikom donošenja identičnih odluka koje su donesene na ranijoj nevaljano sazvanoj skupštini, donesu nove valjane skupštinske odluke. Stoga je pogrešno mišljenje žalitelja da je kao preduvjet donošenju novih skupštinskih odluka potrebno da sud u parničnom postupku, odnosno sama skupština društva, prethodno poništi ranije donesene odluke.

Što ovo znači u praksi

Kada je odluka skupštine pobojna zbog nepravilnog sazivanja, društvo je ne mora nužno osporavati tužbom niti čekati sudsko poništenje. Razlog pobojnosti može se otkloniti tako da se valjano sazove nova skupština koja ponovno donese iste odluke, čime se izbjegava dugotrajan sudski postupak i otklanja pravna nesigurnost.